الشيخ الأنصاري ( مترجم وشارح : جمشيد سميعى )

7

رسائل شيخ انصارى ( فارسى )

تشريح المسائل * موضوع اين بحث چيست ؟ اجماع منقول يا امارهء ظنيّه‌اى است كه در حجيّت آن ميان اصوليين اختلاف نظر وجود دارد . * اقسام اجماع را بنويسيد ؟ اجماع : يا سكوتى است يا غير سكوتى ، يا خاصّى است و يا عامّى ، يا ضرورى است يا مشهورى ، يا تحقيقى است و يا تقديرى ، يا تقييدى است و يا غير تقييدى ، يا بسيط است و يا مركّب ، يا محصّل است و يا منقول . * براى شناخت بيشتر اجماع منقول چه بايد كرد ؟ بايد به ويژگيها و خصوصيات قسم مقابلش يعنى اجماع محصّل پرداخت . * اجماع محصّل چگونه اجماعى است ؟ اجماعى است كه خود فقيه از راه تتبّع و تحقيق در اقوال و فتاواى فقهاى يك عصر يا همهء اعصار آن را به دست آورده است . * اجماع منقول چگونه اجماعى است ؟ اجماعى است كه يك يا چند فقيه در اثر تحقيق و تتبع در اقوال و فتاواى فقها آن را تحصيل نموده و براى ديگران نقل اجماع مىكنند . * اجماع منقول خود بر چند قسم است ؟ بر دو قسم : الف : اجماع منقول به خبر متواتر ب : اجماع منقول به خبر واحد * مراد از اجماع منقول به خبر متواتر چيست ؟ اين است كه : اجماع نزد جمع كثيرى كه به حدّ تواتر مىرسند ثابت و حاصل گرديده و همهء آنها براى يك فقيه نقل اجماع كنند . * مراد از اجماع منقول به خبر واحد چيست ؟ اين است كه : اجماع براى يك يا چند فقيه كه كمتر از حدّ تواتراند ثابت شده است و از آن يك يا چند نفر براى فلان فقيه نقل گرديده است . * كدام يك از دو قسم اجماع منقول مورد بحث است و چرا ؟ قسم اخير مورد بحث است ، زيرا كه قهرا اين اجماع گمان‌آور است چون منقول به خبر واحد است . * ذكر چه نكاتى تا اينجاى بحث لازم است ؟ ذكر دو نكته :